Huyềnthoại Đã Sụpđổ: Vị ‘Hoàngđế Trầntruồng’


Nguyêntác: David Smith (Washington)
Dịchthuật: dchph

by dchph in collaboration with Copilot

Golden chess king on a table with the U.S. Capitol behind it
A gleaming chess king commands the table as storm clouds gather over the Capitol. (CreAited by dchph with Jetpack)

Phỏngvấn người đã giúp Trump trởthành huyềnthoại nóirằng mặttiền đã sụpđổ:
Vị ‘Hoàngđế trầntruồng’

Tony Schwartz: Nghệthuật Đàmphán đã giúp hắn cóthể tạora một thựctế từ trítưởngtượng mà hắn đã bahoa trong suốt nhiềunăm kểtừđó. Tôi muốn độnthổ với cuốnsách đó của mình với cảmgiác trốngrỗng và xấuhổ.

Khôngcó Tony Schwartz, người đã viết The Art of the Deal (‘Nghệthuật Đàmphán’), nóirằng khôngcógì quantrọnghơn đốivới tổngthống ngoàiviệc ‘đượccoilà rất, rất giàu’ — nhưng những tiếtlộ về tàichính của ông đã phávỡ hìnhảnh đó.

Ngườiđànông không ngạcnhiên trước những tiếtlộ rằng Donald Trump không xứngđáng với danhtiếng của mình như một doanhnhân thànhcông bấtthường và nhàsảnxuất giaodịch. Người đã giúp tạora ảoảnh.

Tony Schwartz đã dành hàngtrăm giờđồnghồ với Trump để viết thành cuốnsách bánchạynhất năm 1987 The Art of the Deal của ông, tạora mộtcách hiệuquả câuchuyện về nguồngốc của ôngtrùm bấtđộngsản. Chính Schwartz là người đã đặtra cụmtừ “cườngđiệu trungthực”, nó báotrước mộtcách gọngàng những nỗlực của Trump và những người ủnghộ ông nhằm hợplýhoá những tuyênbố sailầm và gây hiểulầm của ông.

Tácgia 68 tuổi từlâu đã từchối tổngthống là một người tựái tínhtình ácđộc và bàytỏ sựhốitiếc vì đã thamgia xâydựng thầnthoại. Vìvậy, báocáo của New York Times, trìnhbày chitiết về những tổnthất tàichính kinhniên và các khoảnnợ, trượtnợ khổnglồ, khẳngđịnh quanđiểm của ông rằng Trump luôn tốthơn trong việc cắtgiảm các giaodịch tưởngtượng hơnlà thựchiện các giaodịch thựctế.

Schwartz nói qua điệnthoại từ Riverdale ở Bronx, New York: “Đólà lần lộmặt cuốicùng của vịhoàngđế khôngmặc quầnáo. “Khôngcógì quantrọng hơn đốivới Trump ngoàiviệc đượccoi là rất, rất giàu, đólà lýdo tạisao ông ấy đã nỗlực rấtnhiều để cốgắng đòi một giátrịròng vượtxa những gì ông ấy thựcsự có giátrị.

“Thựctếlà với bằngchứng rõràng rằng hắn khôngđúnglà người mà hắn tuyênbố, cónghĩalà hắn đã mất tiềnđề trungtâm mà hắnta dựatrên giátrị bảnthân của mình, bởi vì Trump nhầmlẫn giátrị cánhân với giátrịròng. Khôngcógì Trump ghéthơnlà tỏra yếuđuối, dễbị tổnthương vàlà một thấtbại, vìvậy hắn sẽ không chophép mình thừanhận những cảmxúc đó, nhưng chúng sẽ ởđó và chúng sẽ ảnhhưởng đến ông ấy.

“Thậtkhôngmay, nếu hắn được bầulại, mộttrong những cách hắn sẽ đáplại điềuđó là hắn sẽ loạibỏ tấtcả những người mà hắn chorằng đã giảmbớt hoặc coithường hắn trongsuốt chặngđường.”

Thànhcông trong kinhdoanh là cốtlõi trong bảnsắc của Trump. Với sựgiúpđỡ hơn 400 triệu đôla từ cha mình trong nhiều thậpkỷ, hắn là nhàpháttriển bấtđộngsản, người nổitiếng và là biểutượng của những năm 80. Vào Schwartz, một nhàbáo tựdo, ngườiphỏngvấn Trump cho tạpchí Playboy, biếtđược thamvọng của hắn là muốn viết tựtruyện ở tuổi 38. Schwartz nóirằng một cuốnsách có tên The Art of the Deal sẽ một ýtưởng tốthơn. Trump đã yêucầu anhta viếtlại cuộc các nóichuyện. Trôngthấy đólà một cơngơi đang pháttriển với thếchấpcao, Schwartz đã đồngý. Nó đã bánđược hơn một triệu bản.

Trump tiếptục đốtcháy hìnhảnh của mình bằng một chiếndịch quảngcáo khôngngừngnghỉ trên các tờbáo lácải ở Nữuước. Sauđó, anh đượcchọn thamgia chươngtrình truyềnhình thựctế “Apprentice” (‘Tậpsựviên’), ngồi phánxét các thươnggia nào sẽ trởthành doanhnhân từ phònghọp tại Tháp Trump hàonhoáng, ốpđá cẩmthạch, dátvàng.

Hăn bảo với khángỉa rằng rằng côngty của hắn lớn và mạnh hơnbaogiờhết. “Tấtcả chỉlà một tròlừabịp”, New York Times đưatin hôm thứ Hai. “Vài tháng sau đợt khaimạc đó vào tháng 1 năm 2004, Trump đã nộp tờkhaithuế cánhân báocáo khoảnlỗròng 89,9 triệu đôla từ các hoạtđộng kinhdoanh cốtlõi của mình trong nămtrước”.

Schwartz bâygiờ nóirằng Nghệthuật Đàmphán sẽcó tên The Sociopath (‘Tênbệnhhoạn’) thì thíchhợphơn.

Anh thừanhận với vẻ tiếcnuối: “Nó đã giúp tạora thầnthoại Donald Trump và thậtkhôngmay, tôi nghĩ nó đóng một vaitrò quantrọng. Apprentice có tácđộng lớnhơnnhiều bởivì nó đã diễnra trong nhiều năm và nó được hàngtriệutriệu ngườixem và hàng triệu người khôngxem một cuốnsách. Hoặc rấthiếm.

“Tấtcả những điềuđó, cộngvới sựtựquảngbá khôngngừngnghỉ của hắn trong khoảng thờigian 30-40 năm, đã trởthành một phiênbản truyềnhình thựctế giảtưởng về conngười khôngbaogiờ cóthực Của hắn. Nó đãđược tháodỡ mộtcách có hệthống, đặcbiệt là trong bốn năm qua bởi bằngchứng chothấy mọithứ anhta chạmvào đều thấtbại. Những thấtbại của Trump lớnhơnhẳn những thànhcông của hắn và đó khôngphảilà địnhnghĩa về một doanhnhân thànhcông, íthơn nhiều.”

Mộtsố nhàbìnhluận đã lậpluận rằng Trump — kếthôn với một ngườimẫu, ngốn đồănnhanh trong những khônggian lòeloẹt và dán tên mình lên các toànhà lớn — đưara một phiênbản của ngườinghèo nhưng tựchomình là giàucó. Schwartz nói: “Đólà tầmnhìn nângcấp, vượtquá tầmnhìn nhưng giờ nó giốngnhư một quảbóng bị thủng. Mặttiền lộra bởivì chúngta đã nhìnthấy Trung đằngsau mànhình và nhữnggì chúngta biếtlà tấtcả đều nhảmnhí”.

Báocáo của tở New York Times cũng chothấy khảnăng đảngcấpthếgiới của Trump trongviệc tránh nộpthuế thunhập liênbang: chỉ 750 USD vào năm 2016, 750 USD vào năm 2017 và khôngcó khoản nào trong vài năm trướcđó. Những ngườiủnghộ cổcồnxanh của hắn nộpthuế cho cho chínhphủ nhiềuhơnnhiều. Schwartz thừanhận: “Mứcđộ trơtrẻn của hắn ítnhất đã khiến tôi ngộpthở.”

“Ýtưởng rằng, trong hai năm đầutiên trên cươngvị tổngthống, hắn sẽ tiếptục làmychang những điều gầnnhư hợppháp hoặc bấthợppháp mà hắn đã làm trong những năm trướcđó thậtlà tuyệtvời. Điềuđó cónghĩalà hắn cảmthấy khôngai cóthể chạmtới và hắn thấy mình có quyền sốngtheo một bộquytắc khácvới tấtcả mọi người, kểcả nhữngngười ủnghộ hắn.”

Schwartz kinhhoàng theodõi sựtrỗidậy chínhtrị của Trump. Ông đã lêntiếng trên tạpchí New Yorker vào tháng 7 năm 2016 trong một bàibáo ghirằng chính ông đượcmệnhdanh là “Tiếnsĩ Frankenstein” vì đã giảiphóng một sinhvật có tầmhuỷdiệt thếgiới. Trong mộtcuộc phỏngvấn với Observer vào tháng 10 nămđó, ông cảnhbáo rằng nhiệmkỳ tổngthống của Trump sẽ “nguyhiểm khônlường“, với khảnăng thiếtquânluật, chấmdứt tựdo báochí và thậmchí là chiếntranh hạtnhân.

“Vào thờiđiểm đó, phảnứng của tôi là, ‘Mình thựcsự vượtlêntrên, giốngnhư… mình saovậy?’,” ông hồitưởng. “Tôi cảmthấy hơigiốngnhư Paul Revere đang cốgắng cảnhbáorằng ‘tụi Nga đangđến kìa’. ‘Họ đang đến! Họ đang đến!‘ Hầuhết mọingười đều khôngthể tưởngtượng rằng mộtconngười, nhấtlạilà một tổngthống, lại cóthể hoạtđộng mà vôlươngtâm và khônghềcó sựđồngcảm với bấtkỳ ai.”

“Hệquả của hai thựctế đó — chúng liênquan đến nhâncách thuộc bệnh xãhội hoặc tâmthần — là hắn không bịràngbuộc về sựđồngcảm đốivới ngườikhác hoặc xấuhổ trước một hànhvi cụthể mà 99% hoặc 98% dânsố mắcphải ở một mứcđộ nàođó. Và trong một thếgiới mà anhta đơngiản muốn thốngtrị, điềuđó manglạicho hắn một lợithế tolớn. Đólà điều rất kinhhoàng vềviệc hắn táiđắccử và đólà lýdo tạisao nềndânchủ Hoakỳ rõràng đangcó nguycơ sụpđổ.

Schwartz dựđoán Trump sẽ thua trong năm 2016 và đưa congái đến bữatiệc đêm bầucử của Hillary Clinton tại Trungtâm Javits ở Nữuước, một lễkỷniệm nhanhchóng trởthành một cảnhtỉnh cho nhữngngười ủnghộ rơi nướcmắt. Khoảng 9 giờsáng ông vềnhà và phải uốngthuốc anthần vì khôngchịunổi tìnhcảnh phải ngồixem nốt.

“Tôi cảmthấy rất giốngnhư lầnnày về mọimặt, điềuđó thật đángsợ. Tôi tinrằng hắn sẽ thua và rấtcóthể hắn sẽ thua rấtđậm. Tôi cũng rất tỉnhtáo bởi thựctế là tôi đã nghĩ điều này trướcđây và tôi đã sai. Trump đã cóthể khiến mọingười ngạcnhiên từ lần này đến lần khác,” ông nói.

Trump đã dành nhiều tháng để tìmcách làmmấtuytín tínhhợppháp của cuộcbầucử, đưara những tuyênbố vôcăncứ rằng các láphiếu qua bưuđiện bị cảntrở bởi gianlận. Tuần trước, ông đã từchối camkết chuyểngiao quyềnlực mộtcách hòabình. Giốngnhư các nhàđộctài trên khắpthếgiới, hắn cóthể sợ bị truytố về các vấnđề tàichính của mình nếu hắn rờinhiệmsở — khiến hắn càng quyếttâm bámlấy quyềnlựchơn.

Schwartz nói: “Với việc giảiphóng các khoảnthuế của mình và viễncảnh rằng hắn sẽ bị truytố, thậmchí còn lớnhơn trướcđây, hắn thựcsự khôngcó một nơiantoàn nàokhác ngoàiviệc trởthành tổngthống.”

Về phầnmình, Schwartz rờibỏ nghềbáo để thànhlập côngty tưvấn, Dựán Nănglượng, nhằm giúp mọingười cảithiện quảnlý cuộcsống và phúclợi trong các tổchức. Giờđây, ông phải đốimặt với vaitrò của mình với tưcách là người bắtgiữ Trump trong một cuốnsách nói, Đốiphó Với Quỷdữ: Mẹtôi, Trump Và Tôi.

“Nghệthuật Đàmphán đã giúp hắn cóthể tạora một thựctế tưởngtượng mà hắn đã tuyêntruyền trongsuốt nhiềunăm kểtừđó. Tôi bướcrakhỏi cuốnsách đó với cảmgiác trốngrỗng và xấuhổ, thựcsự tựhỏi bảnthân về lýdo tạisao tôi lại đưara lựachọn đó và ai là con quáivật tôi đã tạora ở đây?”

Schwartz nóirằng, giốngnhư Trump, ông buộcphải nhìnra thếgiới để nhậnđược sựquantâm và tìnhyêuthương mà ông thiếu ở quênhà. Nhưng nhữngngười đànông đã rútra những bàihọc ngượclại. Schwartz tinrằng trảinghiệm của ông với Nghệthuật Đàmphán đã dẫnđến một suynghĩ tíchcực về bảnthân và thayđổi cách ông đốiphó với những lờichỉtrích.

Mọingười vẫn gọi ông là “Tiếnsĩ Frankenstein” và chỉmặt buộctội? “Tôi gầnnhư nhậnđược điềungượclại,” anh nói. “Tôi được mọingười cốgắng trấnan rằng đókhôngphải là lỗi của tôi. Tôi nghĩ mộtphần là do tôi đã quá cởimở về ýthức tráchnhiệm của bảnthân đối với điềuđó và hầuhết mọingười nhìnvào sựviệc và nói, ‘Thôinào, bạn khôngthể tiênliệuđược. Tôi hiểu bạn đã quyếtđịnh viết một cuốnsách về một anhchàng bấtđộngsản. Chuyện lớn a.’

“Không, điềuđó khôngđúng. Mộttrongnhững sứmệnh của cuốnsách của tôi là giúp mọingười đưara những lựachọn quantrọng — ngaycả nhữnggì bạn cóthể nghĩ rằng sẽ không manglại kếtquả — thựcsự là nhưthếnào. Sựlựachọn bạn đang thựchiện có phùhợp với người bạn muốn trởthành không? Nếu tôi có đủ sựtrưởngthành hoặc candảm để làm điềuđó, tôi đã không viết cuốnsách đó.”


Nguồn: https://www.theguardian.com/us-news/2020/oct/04/donald-trump-tony-schwartz-interview-art-of-the-deal


– Ngườihiệuđính: dchph vào ngày Oct.4.2020, 07:57 am

Leave a Reply